Przejdź do wersji zoptymalizowanej dla osób niewidzących i słabowidzących
Przejdź do wyszukiwarki
Przejdź do menu lewego
Przejdź do treści głównej
Przejdź do menu prawego
Przejdź do mapy serwisu
Przejdź do stopki
Fotografia w górnej animacji: 01 Fotografia w górnej animacji: 02 Fotografia w górnej animacji: 03
INFO 24:
28 kwietnia 2017
poprzedni miesiąc następny miesiąc
pn wt śr czw pt so nd
          1 2
3 4 5 6 7 8 9
10 11 12 13 14 15 16
17 18 19 20 21 22 23
24 25 26 27 28 29 30
imieniny
Bogny, Walerii, Witalisa
 
 
 
 
 
 
 
Znajdujesz się w: Strona główna / O gminie / Zabytki

Zabytki

 
ŻMIGRÓD
 
- zmigrod.jpg

 W centrum Żmigrodu zachował się średniowieczny układ o kształcie zbliżonym do owalu z prostokątnym rynkiem i wychodzącymi z niego ulicami, które zbiegają się w miejscach, gdzie do 1819 roku stały bramy miejskie.
 
RYNEK
 
- rynek.jpg

W samym rynku godny uwagi jest gmach Urzędu Miejskiego z ok. 1830 r. i stojąca obok kamienica nr 1 z ok. 1860 roku. Na środku stoi kolumna maryjna z 1873 r.- pozostałość po tzw. kolumnie zwycięstwa, którą ustawiono z okazji zwycięstwa Prus w wojnie z Francją w latach 1870-1871. Po II wojnie światowej miejsce znajdującego się na szczycie orła zajęła figurka Matki Boskiej przywieziona przez Siostry Szarytki z Czortkowa. W uroczystości poświęcenia w 1947 roku wzięli udział m.in. prymas Anglii – kardynał Gryffin, prymas Polski – kardynał Hlond, administrator apostolski na Dolny Śląsk – ksiądz Karol Milik oraz miejscowy proboszcz ksiądz Jan Jonaczyk.
 
KOŚCIÓŁ PARAFIALNY P.W. ŚW. TRÓJCY
 
- kosciol_sw._trojcy.jpg

Zbudowano go w latach 1595 – 1607 na miejscu starszej drewnianej świątyni p.w. Najświętszej Marii Panny, wzmiankowanej jako Kościół Polski. Nową świątynię konsekrowano w 1607 roku. Po dwóch pożarach z 1702 roku wnętrze kościoła zbarokizowano (w latach 1702-1704) wg projektu Christopha Hacknera. W latach 1869-1870 kościół rozbudowano. Dobudowano wówczas neogotyckie prezbiterium z nowym wielkim ołtarzem (służy do dziś), w formie tryptyku, przedstawiającym Trójcę Świętą oraz sceny z Nowego Testamentu. Ponadto w październiku 1895 r.  wyczyszczono mury kościoła, usunięto zanieczyszczenia, uzupełniono braki cegieł i fugi. Wieża uzyskała wtedy nowy hełm (zachowany do dziś), odgromnik i zegar.  Do kościoła prowadzi obecnie renesansowy portal, nad którym znajduje się herb  fundatora Adama von Schaffgotsch i jego żony Katarzyny. W środku znajduje się duży obraz F.A. Schefflera „Adoracja Krzyża Świętego” z 1739 oraz barokowa kaplica grobowa rodziny von Hatzfeldt p.w. św. Krzyża (ostatni pochówek w 1933 r.) z malowidłami ściennymi  przypisywanymi także F.A. Schefflerowi. Uwagę zwracają poza tym dwa ołtarze boczne: jeden
 z ok. 2. poł. XIX wieku z obrazem św. Jana Nepomucena Adorującego Madonnę, a drugi  – obecnie p.w. Matki Boskiej Nieustającej Pomocy, pochodzący z ok. 1704 z figurami biskupów i  św. Huberta na cokole z kartuszem herbowym Hatzfeldtów. Do ciekawszych zabytków wnętrza  zaliczyć można poza tym m.in.:
- obrazy: „Pokłon Trzech Króli” z XVIII w, „Św. Wincenty a Paulo” z 1854 roku; „Opłakiwanie” z XIX wieku,
- rzeźby: św. Florian z ok. 1750, św. Jan Nepomucen z ok. 1750 roku, Matka Boska Bolesna i św. Józef z dzieciątkiem z ok. 1715 roku,
- chrzcielnica z 1. ćw. XVIII w,
- neogotycka kropielnica marmurowa z II poł. XIX w.
W ścianę zewnętrzną kościoła wmurowana została m.in. renesansowa płyta nagrobna Henryka von Kurzbach pochodząca z ok. 1590. Wewnątrz świątyni jest tablica Hermanna Antona von Hatzfeldt i XVI-wieczne epitafium dwóch dziewczynek z rodu von Kurzbach. Przed kościołem znajduje się barokowa figura św. Jana Nepomucena z ok. 1735 r., a teren kościelny otacza mur z ok. 1870 roku.
 
KOŚCIÓŁ P.W. ŚW. STANISŁAWA KOSTKI
 
- kosciol_sw._stanislawa_kostki.jpg

Poewangelicki kościół św. Stanisława Kostki został zbudowany na planie krzyża łacińskiego w latach 1854-58 według projektu H. Wäsermana. Z 1858 r. pochodzi ufundowany przez księcia Hermanna von Hatzfeldt marmurowy ołtarz. Wtedy też umieszczono gałkę na wieży, która osiągnęła wysokość 195 stóp (ok. 59,5 m). Rok później kościół wzbogacił się o okna i witraże, w tym znajdujący się w kościele do dziś środkowy witraż przedstawiający zmartwychwstałego Zbawiciela. Zostały one wykonane w znanym Instytucie Witrażowym Seilera we Wrocławiu. Natomiast w 1860 r. uroczyście poświęcono dzwony odlane w Szczecinie i ołtarz główny, aby w 1861 ostatecznie poświęcić ukończoną i wyposażoną świątynię.
Uroczystej rekonsekracji, po przejęciu przez parafię katolicką, dokonano 26 listopada 1972 roku, nadając mu tytuł św. Stanisława Kostki.
 
WIEŻA CIŚNIEŃ
 
- wieza_cisnien.jpg

Do rangi jednego z symboli Żmigrodu urosła już, znajdująca się w najwyższym punkcie miasta, wieża ciśnień z 1906 r. Niegdyś wznosił się tutaj gród, jeszcze zanim lokowano miasto. Później w latach 1742-1861 stała tu świątynia ewangelicka.

ZESPÓŁ PAŁACOWO-PARKOWY

Ruiny zamku
 
- ruiny.jpg

Zasadniczym elementem zespołu pałacowo-parkowego są ruiny zamku, który wymieniano w dokumentach po raz pierwszy w 1296 r. Natomiast pierwsza murowana warownia w tym miejscu powstała najprawdopodobniej w XIV w. Obiekt ten posiadał wieżę, mury i fosę. Należał on naprzemiennie do biskupów wrocławskich, książąt oleśnickich oraz stanowił własność rycerską.
W latach 1579 i 1605 zamek trawiły pożary. W okresie wojny trzydziestoletniej został przebudowany na twierdzę. Nowi właściciele obiektu (od 1641 r.)– rodzina von Hatzfeldt – w latach 80. XVII wieku zburzyła jednak fortyfikacje i wzniosła barokowy pałac.
Jako pierwszy element barokowej przebudowy wzniesiono w 1683 r. kaplicę pałacową wg projektu włoskiego mistrza budownictwa Carlo Rossi’ego, która poświęcona została św. Georgowi (św. Jerzemu).
Następnie cesarski śląski mistrz budownictwa Christoph Hackner z Wrocławia zaprojektował główny korpus pałacu, który powstał w latach 1706-1708. Nowy pałac był dwupiętrową i trzyskrzydłową barokową budowlą pokrytą dachem mansardowym. Dach otrzymał wówczas dodatkowo wieżyczkę z otwartą latarnią i barokową kopułą. W środkowej części pałacu znajdowała się duża, bogato wyposażona sala balowa. W dolnej kondygnacji skrzydła wschodniego znajdowała się kancelaria książęca, na górnej pokoje mieszkalne.
Kolejny okres rozbudowy przypadł na lata 1762-1765, kiedy to na polecenie Franza Adriana von Hatzfeldt do barokowego pałacu Hacknera przyłączono 96-metrowe klasycystyczne południowe skrzydło projektowane przez późniejszego dyrektora Królewskiego Wyższego Urzędu Budowlanego w Berlinie Carla Gottharda Langhansa. W środkowej części tego skrzydła znajdowała się sala (tzw. „Biała Sala”) na uroczystości z wielką kopułą pokrytą cynową blachą o czerwonym odcieniu. Właśnie w niej w 1813 r. ustalono tzw. Protokół Żmigrodzki z planem wojennym walki przeciwko Napoleonowi. Była to letnia część pałacu, a wraz z nią obiekt liczył 130 m długości.
Lata 1874-1875 przyniosły kolejny okres rozbudowy żmigrodzkiego pałacu. Wówczas w tylnej części barokowego pałacu Hacknera dobudowano rząd pokoi tak, że budowla ta mniej więcej podwoiła się. Ponadto, zgodnie z duchem epoki, barokowej fasadzie tego obiektu nadano wystrój neorenesansowy i zbudowano duży hall wejściowy.
Okazała rezydencja Hatzfeldtów została spalona w styczniu 1945 przez armię radziecką, a zniszczone skrzydło południowe rozebrano.
W latach 2007-2008 dokonano renowacji fasady i zabezpieczenia korpusu głównego pałacu, który jest obecnie dostępny jako trwała ruina.

Baszta
 
- baszta.jpg

Najstarszą zachowaną do dziś w całości budowlą zespołu pałacowo-parkowego jest zbudowana w 1560 roku obronna wieża mieszkalna, zwana dziś basztą. Fakt budowy upamiętniono wmurowaniem nad wejściem płyty z piaskowca z herbem rodowym Kurzbachów. W 1642 roku, podczas wojny 30-letniej Szwedzi podwyższyli basztę o jedno piętro. Także i to wydarzenie przypomina tablica (znajdująca się nad poprzednią). W 1707 roku wieżę pokryto dachem namiotowym, który przetrwał do 1837 roku, kiedy to dobudowano jeszcze jedno piętro i basztę pokryto cynową blachą.
Do 1945 roku wieża mieściła archiwum. Był to jeden z największych na Śląsku prywatnych zbiorów dokumentów. Z kolei w piwnicy, ze względu na panującą tam stałą niską temperaturę, zorganizowano magazyn do przechowywania żywności.
Na wieży wisi, odsłonięta w lipcu 1998 roku, tablica upamiętniająca podpisanie tzw. Protokołu żmigrodzkiego w 1813 r.
Po renowacji, przeprowadzonej w 2008 roku, na parterze mieści się punkt informacji turystycznej, na pierwszym piętrze znajduje się sala konferencyjna. Z kolei trzecie piętro zajmuje tzw. Sala rycerska z miejscem na wystawy. Nad nią mieści się apartament hotelowy, a na samej górze – taras widokowy.
 
Park
 
- park.jpg

Ruiny zamku otoczone są romantycznym parkiem, który powstał na przełomie XVIII i XIX wieku na powierzchni mniej więcej piętnastu hektarów, w miejscu zlikwidowanych  fortyfikacji ziemnych dawnej twierdzy. Pozostałości pierwszego parku geometrycznego (istniał w XVIII w.) są jeszcze widoczne na południe od ruin. Natomiast w I poł. XIX wieku, między Baryczą a jej południowym ramieniem założono park krajobrazowy ze stawem. Do parku prowadził (dziś częściowo zachowany, ale skrócony przez obwodnicę) wał zamkowy, czyli utworzona w 1680 roku i obsadzona drzewami (lipy i kasztany) aleja, która była dostępną dla wszystkich drogą prywatną o długości 1.5 kilometra łączącą zamek ze Żmigrodem. W parku warto zwrócić uwagę na dwa pomniki przyrody: dąb szypułkowy i znajdujący się za nim stary okaz cisa. Obok interesującego starodrzewia, znajduje się tu też zabytkowy żelazny maszt na chorągwie, pochodzący z drugiej połowy XIX wieku, a w południowej części zespołu – dawna oranżeria zbudowana przez C. G. Langhansa z II poł. XVIII w.
 
BARKOWO
 
 - barkowo__kosciol.jpg

Wieś wzmiankowano po raz pierwszy już w 1335 roku. Głównymi obiektami są tu: barokowy kościół p.w. św. Marcina z 1787 r., nawiązujący do architektury Dientzenhoffera i klasycystyczny poewangelicki kościół p.w. św. Antoniego Padewskiego wzniesiony w 1829 r., noszący cechy architektury K. F. Schinkla. W środku tego drugiego wisi obraz Matki Boskiej Częstochowskiej przywieziony w 1945 r. przez przesiedleńców z Lewaczów (Wołyń). We wsi stoi także średniowieczny krzyż pokutny.
 
BYCHOWO
 
- kosciol_w_bychowie_2.jpg

Wieś pojawia się w dokumentach pojawia się po raz pierwszy w 1305 r. Znajduje się tu barokowy kościół p.w. św. Jana Nepomucena z 1726 r. (prawdopodobne dzieło Ch. Hacknera) z gotycką wieżą z XV w. ze starszego kościoła. Także i tu stoi jest krzyż pokutny.
 
GRĄDZIK

Dom szachulcowy z końca XVIII w.
 
KORZEŃSKO
 
- korzensko_-_kosciol_ewngelicki_pomocniczy_bez_nazwy.jpg

 Korzeńsko wzmiankowano po raz pierwszy w 1315 roku. We wsi wznosi się barokowy kościół parafialny Podwyższenia Krzyża Świętego z l. 1722-23 (prawdopodobne dzieło Ch. Hacknera) z późnogotyckim tryptykiem przedstawiającym pokłon Trzech Króli wewnątrz. W Korzeńsku znajduje się również eklektyczny kościół poewangelicki z 1861 r. Poza tym, we wsi są resztki wczesnośredniowiecznego grodziska oraz krzyż pokutny datowany na XIV – XVI wiek.
 

NIEZGODA
 
- krokodyl_niezgoda.jpg

We wsi zachowały się domy o konstrukcji szkieletowej. Atrakcją jest również grobla – punkt widokowy na Staw Niezgoda.
 
OSIEK
 
- osiek_-_krzyz_pokutny.jpg

Krzyż pokutny znajduje się w pobliżu kapliczki za wsią, przy drodze do Powidzka.
 

POWIDZKO
 
- kosciol_sw._jana_chrzciciela_-_powidzko.jpg

Wieś po raz pierwszy występuje w dokumentach w 1223 r. Głównym zabytkiem jest barokowo-klasycystyczny kościół parafialny p.w. św. Jana Chrzciciela z l. 1787-88. W jego wnętrzu znajduje się najstarsza rzeźba Doliny Baryczy – drewniany krucyfiks z XIV wieku. We wschodniej części wsi stoją ruiny kościoła ewangelickiego z 1909 r., natomiast przy czterech drogach wylotowych ze wsi zachowały się kapliczki przydrożne z XIX wieku. Licznie zachowały się także zabytkowe zabudowania domów mieszkalnych i budynków gospodarczych. Także i tu znajduje się krzyż pokutny datowany na XV wiek.
 
RADZIĄDZ
 
- kosciol_radziadz_1.jpg

Pierwsza wzmianka o wsi pochodzi z 1245 r. W centralnej jej części stoi barokowy kościół parafialny św. Karola Boromeusza z l. 1727 – 35 zbudowany przez Hacknera.
 

SŁUP NAPOLEONA

Jest to słup graniczny wolnego państwa stanowego Żmigród, Milicz i posiadłości klasztoru w Trzebnicy. Zachowały się na nim wgłębienia – ślady ostrzy szabel żołnierzy napoleońskich.
 
GRODZISKA
 
- grodzisko_zmigrodek_13.jpg

Ślady wczesnośredniowiecznych grodzisk odnaleziono we wsiach: Grądzik, Kędzie, Korzeńsko, Osiek Mały, Szarzyna, Żmigródek.

Paweł Becela
Andrzej Krzywda
Newsletter
Jeżeli chcesz być informowany o aktualnościach w serwisie, podaj swój adres e-mail.
Subskrypcja - dopisz - wypisz
  • Instagram
  • YouTube
  • Facebook
  • Żmigrodzki system powiadamiania SMS
  • Żmigród na Twitterze
  • Miejski Klub Sportowy PIAST Żmigród
  • ULKS Orla Korzeńsko
  • PKP - rozkład jazdy
Urząd Miejski w Żmigrodzie,
Plac Wojska Polskiego 2-3, 55-140 Żmigród, pow. trzebnicki, woj. dolnośląskie
tel.: 71 385 30 57, 385 30 50, fax: 71 385 30 50, email: urzad@zmigrod.com.pl, http://www.zmigrod.com.pl
Poprawny HTML 4.01 Transitional Poprawny arkusz CSS Poprawne kodowanie UTF-8
projekt i hosting: INTERmedi@
Niniejszy serwis internetowy stosuje pliki cookies (tzw. ciasteczka). Informacja na temat celu ich przechowywania i sposobu zarządzania znajduje się w Polityce prywatności.
Jeżeli nie wyrażasz zgody na zapisywanie informacji zawartych w plikach cookies - zmień ustawienia swojej przeglądarki.
x